Sejm pracuje nad reformą PIT, CIT i ryczałtu. Sześć projektów w komisji

Sejm pracuje nad kompleksową reformą systemu podatków dochodowych, którą realizuje poprzez sześć odrębnych projektów ustaw. Wszystkie materiały trafiły do Komisji Finansów Publicznych po przeprowadzeniu pierwszych czytań we wtorek wieczorem.

Nowa skala podatkowa PIT — od jednego progu do trzech przedziałów

Największa zmiana w podatkach osobistych dotyczy struktury skali podatkowej. Projekt nr 3147 przewiduje przejście z dotychczasowego systemu jednego progu dochodowego na trzystopniowy model z trzema przedziałami dochodowymi. To oznacza, że zamiast jednego progu 120 tys. zł podatnicy będą podlegać zróżnicowanym stawkom w zależności od wysokości swoich dochodów.

Zmianę tę wiceminister finansów Jarosław Neneman scharakteryzował jako „ukłon dla osób na etacie”, sugerując, że reforma ma na celu lepsze dostosowanie obciążenia podatkowego do sytuacji pracowników zatrudnionych na umowę o pracę.

Dwa dodatkowe projekty poselskie (nr 3122 i 3156) również dotyczą modyfikacji skali podatkowej PIT, wskazując na szerokie zainteresowanie zmianami w tym obszarze.

Drastyczne ograniczenie ryczałtu — z 2 mln euro do 250 tys. euro

Jedną z najradykalniejszych propozycji jest zmiana limitów przychodu dla podatkowców korzystających z ryczałtu. Projekt nr 3147 przewiduje obniżenie górnego progu przychodu ośmiokrotnie — z 2 mln euro do zaledwie 250 tys. euro. To oznacza, że znacznie mniej przedsiębiorców będzie mogło stosować tę uproszczoną formę opodatkowania.

Równocześnie projekt nr 3137 wprowadza nowe stawki ryczałtu:

• ryczałt z najmu od podmiotów powiązanych zostałby ustalony na poziomie 17 proc.,
• ryczałt z najmu powyżej 100 tys. zł wzrosłby z 12,5 proc. do 15 proc.

Projekt nr 3137 zawiera również zmianę w CIT estońskim — podatkowcy nie będą już mogli wybierać ryczałtu w trakcie roku podatkowego, co ogranicza elastyczność w planowaniu podatkowym.

Wiceminister Neneman określił ryczałt jako „formę skrajnie niesprawiedliwą”, co sugeruje, że rząd postrzega obecny system jako niedostatecznie obciążający największych przedsiębiorców.

Podwyższenie stawek CIT dla dużych firm

Projekt nr 3147 podnosi stawkę CIT dla największych podatników — tych z przychodami powyżej 50 mln euro — do 22 proc. To zmiana dla grupy firm o znaczących obrotach, które dotychczas płaciły standardową stawkę.

Zmiany w podatkach od fundacji i ulgi

Element reformy	Obecne zasady	Proponowana zmiana
Danina solidarnościowa	4 proc.	5 proc.
Podatek fundacji rodzinnej	15 proc.	19 proc.
Okres posiadania aktywa przez fundację (wymóg do preferencji)	Brak wymogów	Minimum 2 lata
Ulga na robotyzację	Obecna	Przedłużenie na 10 lat
Ulga dla honorowych dawców krwi	Obecna	Zwiększenie o 100 proc.
Ulga na ekspansję	Obecna	Likwidacja
Ulga na internet	Obecna	Likwidacja

Projekt nr 3148 podwyższa stawkę podatku od fundacji rodzinnych z 15 do 19 proc. oraz wprowadza wymóg dwuletniego okresu posiadania aktywa przez fundację, zanim będą mogły skorzystać z preferencji podatkowych.

Ulgi — przedłużenie dla robotyzacji, cięcia dla ekspansji

Projekt nr 3149 wprowadza znaczące zmiany w systemie ulg podatkowych. Z jednej strony przedłużono ulgę na robotyzację na kolejne 10 lat, co sygnalizuje wsparcie dla modernizacji technologicznej przedsiębiorstw. Z drugiej strony zwiększono ulgę dla honorowych dawców krwi o 100 proc., co stanowi uznanie dla społecznej donacji.

Jednak reforma zawiera również cięcia — likwiduje się ulgę na ekspansję oraz ulgę na internet, co może wpłynąć na przedsiębiorstwa planujące rozszerzenie działalności lub inwestycje w infrastrukturę cyfrową.

Co to oznacza dla podatników

Proponowane zmiany mają zróżnicowany wpływ na różne grupy podatników. Pracownicy na etacie mogą oczekiwać lepszego dostosowania obciążenia podatkowego dzięki trzystopniowej skali PIT. Jednocześnie przedsiębiorcy stosujący ryczałt będą musieli dostosować się do znacznie niższych limitów przychodu, co zmusi wiele firm do przejścia na inne formy opodatkowania.

Właściciele fundacji rodzinnych będą płacić wyższe podatki, a inwestorzy w robotyzację mogą liczyć na stabilne wsparcie przez kolejną dekadę. Firmy planujące ekspansję lub inwestycje internetowe stracą dotychczasowe ulgi, co może wpłynąć na kalkulacje ekonomiczne takich projektów.

Komisja Finansów Publicznych będzie teraz rozpatrywać szczegóły wszystkich sześciu projektów, a dalsze prace legislacyjne pokażą, które z proponowanych zmian ostatecznie trafią do ustawy.