Wydanie wtorek, 30 czerwca 2026
Polityka bez filtrów i spin
Niezależny serwis informacyjny
Sejmowo 24 Polityka bez filtrów i spin
Czytasz najnowsze wydanie
Sejmowo 24
Sejm i Rząd

Sejm zwolnił właścicieli studni z kar. Czas do końca 2027

Sejm uchwalił nowelizację Prawa wodnego, która zwalnia właścicieli niezarejestrowanych studni z opłat legalizacyjnych i kar.

Redakcja · 30 czerwca 2026
A charming old stone well with a metal bucket set amidst lush garden greenery.
Fot. Boris Hamer / Pexels · Pexels License

Sejm uchwalił nowelizację Prawa wodnego, która zwalnia właścicieli niezarejestrowanych studni z opłat legalizacyjnych i kar za brak wymaganych pozwoleń. Ustawa wejdzie w życie 14 dni po ogłoszeniu, a właściciele mają czas do końca 2027 roku na złożenie kompletnego wniosku o legalizację swoich studni.

Za uchwaleniem ustawy głosowało 231 posłów, 25 było przeciw, a 176 wstrzymało się od głosu. Przepis stanowi ważny krok w kierunku regularyzacji sytuacji prawnej tysięcy gospodarstw domowych, które posiadają niezarejestrowane studnie głębinowe lub powierzchniowe.

Ile kosztuje legalizacja studni?

Opłata legalizacyjna za studnię wynosi 6,6 tys. zł. Jednak właściciele, którzy skorzystają z nowych przepisów i złożą wniosek o legalizację do końca 2027 roku, będą z tej opłaty całkowicie zwolnieni. To znaczące ułatwienie dla właścicieli, którzy wcześniej musieliby ponieść ten koszt.

Jakie były kary za niezarejestrowaną studnię? Właściciele niezarejestrowanych studni, którzy pobierali z nich wodę bez stosownych pozwoleń, mogli być ukarani karami sięgającymi od 5 tys. do 1 mln zł. Nowe przepisy całkowicie zwolniają z tych kar tych, którzy zalegalizują swoje studnie w wyznaczonym terminie.

ParametrWartość
Opłata legalizacyjna6,6 tys. zł (zwolnienie dla wniosków do końca 2027)
Kary za brak pozwolenia5 tys.–1 mln zł (zwolnienie dla wniosków do końca 2027)
Termin legalizacjido 31 grudnia 2027 roku
Głębokość wymagająca zgłoszeniado 30 metrów
Pobór wody bez pozwoleniado 5 tys. litrów dziennie na potrzeby własne

Kiedy studnia wymaga pozwolenia wodnoprawnego?

Aktualne przepisy wymagają zgłoszenia budowy studni do 30 metrów głębokości. Jednak pozwolenie wodnoprawne nie jest konieczne, jeśli studnia spełnia warunki zwykłego korzystania z wód — czyli gdy pobór wody nie przekracza 5 tys. litrów na dobę średniorocznie na potrzeby własnego gospodarstwa domowego.

Jeśli studnia jest głębsza niż 30 metrów lub pobór wody przekracza 5 tys. litrów dziennie, właściciel musi uzyskać stosowne pozwolenie wodnoprawne. To rozróżnienie jest kluczowe dla zrozumienia, które studnie wymagają legalizacji w ramach nowych przepisów.

Jak przebiegała procedura legislacyjna?

Pierwotnie projekt ustawy wyznaczał termin złożenia kompletnego wniosku o legalizację na koniec września 2027 roku. Jednak w piątek Sejm przyjął poprawkę Konfederacji, która wydłużyła ten termin do końca 2027 roku. Poprawka została pozytywnie zaopiniowana przez sejmową komisję oraz przedstawicieli wnioskodawców z Koalicji Obywatelskiej i rządu.

To wydłużenie terminu jest znaczące, ponieważ daje właścicielom dodatkowe trzy miesiące na przygotowanie dokumentacji i złożenie wniosku. Biorąc pod uwagę biurokracyjne wymogi związane z legalizacją, dodatkowy czas może być kluczowy dla wielu gospodarstw.

Jakie przepisy będą obowiązywać?

Nowe przepisy zawierają ważny mechanizm ochronny — zastosowanie będą miały również do postępowań wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia ustawy w życie. To oznacza, że osoby, które już rozpoczęły proces legalizacji, będą mogły skorzystać ze zwolnienia z opłat i kar, jeśli złożą kompletny wniosek do końca 2027 roku.

Konstrukcja przepisu ma również zapobiec legalizacji studni, które zostałyby wykonane już po wejściu nowych przepisów w życie. Zwolnienie dotyczy wyłącznie studni, które nie były zarejestrowane lub nie miały wymaganego pozwolenia wodnoprawnego w momencie wejścia ustawy w życie.

Co to oznacza dla właścicieli?

Nowelizacja Prawa wodnego stanowi istotne ułatwienie dla dziesiątek tysięcy właścicieli gospodarstw domowych, którzy posiadają niezarejestrowane studnie. Zwolnienie z opłat legalizacyjnych (6,6 tys. zł) i kar (do 1 mln zł) znacznie obniża barierę wejścia do procesu legalizacji. Dla wielu gospodarstw, szczególnie na terenach wiejskich, gdzie studnie są popularne, to rozwiązanie może być przełomowe.

Termin do końca 2027 roku daje właścicielom realny czas na przygotowanie dokumentacji i złożenie wniosku bez pośpiechu. Jednocześnie przepis chroni interes publiczny, uniemożliwiając legalizację studni wybudowanych po wejściu ustawy w życie.

Warto pamiętać, że legalizacja studni nie tylko chroni przed karami, ale również reguluje status prawny korzystania z wód gruntowych. To ma znaczenie dla przyszłych transakcji nieruchomości, ubezpieczeń i zgodności z przepisami ochrony środowiska. Właściciele powinni jak najszybciej zebrać niezbędną dokumentację i przygotować się do złożenia wniosku, aby skorzystać z tego korzystnego okresu przejściowego.

Najczęstsze pytania

Do kiedy mogę zalegalizować studnię bez kary?

Właściciele niezarejestrowanych studni mają czas do końca 2027 roku na złożenie kompletnego wniosku o legalizację. Jeśli złożą go w tym terminie, będą zwolnieni z opłaty legalizacyjnej (6,6 tys. zł) i kar za wcześniejsze wykopanie studni bez pozwolenia.

Ile wynosi opłata legalizacyjna za studnię?

Opłata legalizacyjna wynosi 6,6 tys. zł. Jednak właściciele, którzy złożą wniosek o legalizację do końca 2027 roku, będą z tej opłaty zwolnieni.

Jakie kary groziły właścicielom niezarejestrowanych studni?

Kary za niezarejestrowaną studnię i pobór wody bez pozwolenia mogły sięgać od 5 tys. do 1 mln zł. Właściciele, którzy zalegalizują studnię do końca 2027 roku, będą z tych kar zwolnieni.

Czy moja studnia wymaga pozwolenia wodnoprawnego?

Studnie do 30 metrów głębokości wymagają zgłoszenia, ale pozwolenie wodnoprawne nie jest konieczne, jeśli pobór wody nie przekracza 5 tys. litrów dziennie na potrzeby własnego gospodarstwa. Głębsze studnie lub wyższy pobór wody wymagają stosownego pozwolenia.

Czy nowe przepisy dotyczą postępowań już wszczętych?

Tak. Nowe przepisy będą miały zastosowanie również do postępowań o legalizację studni, które zostały wszczęte przed wejściem ustawy w życie, ale nie zostały jeszcze zakończone.

Na podstawie: Portal Samorządowy. Tekst opracowany redakcyjnie.