Sejm zmienia prawo: zakaz smartfonów w szkołach i neutralne płciowo stanowiska

Sejm rozpoczyna w środę trzydniowe posiedzenie, w trakcie którego posłowie będą głosować nad zmianami w prawie oświatowym, pracy i inwestycjach energetycznych, które mogą znacząco wpłynąć na życie Polaków — od uczniów podstawówek po osoby planujące inwestycje na giełdzie.

Zakaz smartfonów w szkołach podstawowych: co czeka uczniów?

Jednym z kluczowych projektów jest nowelizacja ustawy Prawo oświatowe dotycząca zakazu korzystania z telefonów komórkowych w szkołach podstawowych. Projekt rządowy, uznany za wiodący, zakłada, że uczniowie publicznych i niepublicznych szkół podstawowych nie będą mogli korzystać z telefonów komórkowych i innych urządzeń umożliwiających komunikację, nagrywanie dźwięku lub obrazu podczas pobytu na terenie szkoły.

Zakaz będzie obowiązywać nie tylko podczas lekcji, ale także podczas przerw i innych zajęć odbywających się w placówce. Przepisy obejmą również zajęcia edukacyjne organizowane poza szkołą — na przykład lekcje wychowania fizycznego prowadzone na zewnętrznych obiektach sportowych. Projekt procedowany był na komisji edukacji i nauki razem z poselskim projektem złożonym przez Polskę 2050, ale projekt rządowy został wybrany jako wiodący.

Co to oznacza: Wprowadzenie całkowitego zakazu smartfonów w szkołach podstawowych ma na celu poprawę koncentracji uczniów i zmniejszenie rozpraszania się podczas nauki. Decyzja ta wpisuje się w światowy trend ograniczania dostępu do urządzeń mobilnych w placówkach edukacyjnych.

Neutralne nazwy stanowisk pracy: cofnięcie zmian

W piątek rano Sejm będzie głosować nad projektem nowelizacji Kodeksu pracy złożonym przez posłów PiS. Projekt dotyczy uchylenia przepisów, które ustanowiły obowiązek stosowania przez pracodawców neutralności płciowej w zakresie nazw stanowisk pracy oraz treści ogłoszeń o naborze na stanowiska.

Przepisy te weszły w życie 24 grudnia ubiegłego roku i wymagały, aby ogłoszenia o pracę zawierały neutralne płciowo nazwy stanowisk. Projekt PiS ma na celu całkowite uchylenie tego obowiązku.

Co to oznacza: Jeśli projekt przejdzie, pracodawcy będą mogli powrócić do tradycyjnych, niezneutralizowanych płciowo nazw stanowisk w ogłoszeniach o pracę. Zmiana ta będzie miała znaczenie dla polityki HR firm oraz dla widoczności różnych płci na rynku pracy.

Osobiste konta inwestycyjne (OKI): ulga dla inwestorów

Sejm przeprowadzi drugie czytanie rządowego projektu ustawy o osobistych kontach inwestycyjnych. Zgodnie z obecnym projektem OKI mają wejść w życie 1 stycznia 2027 roku — wcześniej planowano, że zaczną działać od 1 lipca tego roku.

Proponowane rozwiązanie przewiduje:

Typ aktywów	Limit zwolnienia z podatku Belki
Aktywa inwestycyjne w złotych (akcje, jednostki funduszy)	100 000 zł
Aktywa oszczędnościowe (obligacje, lokaty)	25 000 zł

Dwa tygodnie temu sejmowa komisja finansów publicznych przyjęła ponad 20 poprawek, które nie ingerowały w sens ustawy. Pojedyncze merytoryczne zmiany dotyczyły na przykład uregulowania kwestii OKI należącego do członka dobrowolnego funduszu inwestycyjnego po jego śmierci.

Co to oznacza: Wprowadzenie OKI ma zachęcić Polaków do inwestowania na giełdzie poprzez zwolnienia podatkowe. Przesunięcie daty wejścia w życie na 2027 rok daje rządowi więcej czasu na przygotowanie systemu i edukację społeczeństwa. Rozwiązanie to może zwiększyć zainteresowanie inwestycjami kapitałowymi wśród średnioklasy.

Energetyka jądrowa: przyspieszenie inwestycji

W środę posłowie przeprowadzą drugie czytanie rządowego projektu nowelizacji ustawy o przygotowaniu i realizacji inwestycji w energetykę jądrową. Projekt ma na celu przyspieszenie i uproszczenie realizacji inwestycji w obszarze energetyki jądrowej, przy zachowaniu wysokiego poziomu bezpieczeństwa.

Nowe przepisy pozwolą organizować inwestycję etapami, co może znacznie skrócić czas jej realizacji. To rozwiązanie jest kluczowe dla polskich planów energetycznych, które zakładają budowę elektrowni jądrowych.

Co to oznacza: Uproszczenie procedur realizacji inwestycji jądrowych ma przyspieszyć proces budowy elektrowni atomowych w Polsce, co jest istotne dla bezpieczeństwa energetycznego kraju i transformacji energetycznej.

Ograniczenie prawa do azylu na granicy z Białorusią

Rząd wnioskuje o wyrażenie zgody na przedłużenie czasowego ograniczenia prawa do azylu na granicy z Białorusią. Rozporządzenie w sprawie czasowego ograniczenia prawa do złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej na granicy z Białorusią weszło w życie 27 marca ubiegłego roku.

Początkowe ograniczenie obowiązywało przez 60 dni, jednak za zgodą Sejmu może być przedłużane o taki sam okres. Rada Ministrów kilkukrotnie decydowała się na przedłużenie tego rozwiązania, zaś Sejm ostatni raz zgodził się na to w połowie maja — czasowe ograniczenie prawa do azylu na polsko-białoruskiej granicy zostało wówczas przedłużone o kolejne 60 dni liczone od 21 maja.

Pozostałe projekty na porządku obrad

Sejm zajmie się także projektem noweli ustawy mającym na celu zapewnienie równowagi płci we władzach spółek giełdowych. Projekt zakłada, że w zarządach czy radach nadzorczych takich firm 33 procent członków byłoby przedstawicielami płci niedostatecznie reprezentowanej. Propozycja dotyczy spółek giełdowych mających siedzibę w Polsce i co najmniej jedną akcję notowaną na rynku regulowanym w jednym z państw członkowskich UE.

W czwartek Sejm przeprowadzi drugie czytanie projektu noweli o prawach pacjenta i rzeczniku praw pacjenta, nazywanego lex szarlatan. Projekt zakłada przyznanie rzecznikowi praw pacjenta uprawnień podobnych do tych, jakie ma prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Rzecznik będzie mógł wydawać ostrzeżenia publiczne i decyzje tymczasowe zobowiązujące podmioty do natychmiastowego zaprzestania określonych działań.

Na porządku obrad znajduje się także projekt nowelizacji ustawy o opiece nad dziećmi w wieku do lat trzech, który przewiduje wprowadzenie punktów opieki dziennej jako nowej formy opieki instytucjonalnej, oraz projekt przepisów mających przeciwdziałać wykluczeniu komunikacyjnemu poprzez przyznanie marszałkom województw roli integratorów transportu.

Sejm przeprowadzi również pierwsze czytanie rządowego projektu noweli ustawy wdrażającej unijny akt DSA (Digital Services Act), która wyznacza prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej na koordynatora ds. usług cyfrowych. Prezes UKE będzie uprawniony do prowadzenia kontroli w podmiotach i nakładania kar pieniężnych w przypadku naruszeń przepisów.

Na zakończenie posiedzenia Sejm ma przeprowadzić pierwsze czytanie prezydenckiego projektu nowelizacji ustaw o Instytucie Pamięci Narodowej oraz Kodeksu karnego, dotyczącego kar za propagowanie totalitaryzmów.