Sędziowie TK bez orzekania i pensji. Spór o odpowiedzialność

Spór o dopuszczenie czworga sędziów Trybunału Konstytucyjnego do orzekania oraz o ich wynagrodzenia trwa od kilku miesięcy, a szef Kancelarii Sejmu Marek Siwiec wskazuje, że za wypłatę pieniędzy odpowiada prezes TK.

Od kiedy sędziowie TK nie orzekają i nie otrzymują pensji?

Czworo sędziów Trybunału Konstytucyjnego nie jest dopuszczonych do orzekania od kilku miesięcy. Ich sytuacja finansowa jest jeszcze trudniejsza, bo według przekazanych informacji pozostają oni bez wynagrodzenia od pół roku. Wysokość pensji sędziego określono na co najmniej 270 tys. zł brutto.

Problem ma więc dwa wymiary: formalny, czyli brak dopuszczenia do wykonywania obowiązków, oraz finansowy. Oba dotyczą tej samej grupy sędziów, dlatego trudno je rozpatrywać osobno.

Pismo do marszałka i długa cisza

W czerwcu sędziowie zwrócili się pisemnie do marszałka Sejmu z prośbą o działania zgodne z prawem. Odpowiedź przyszła dopiero po ponad miesiącu. Pismo podpisał Marek Siwiec, szef Kancelarii Sejmu.

Maciej Taborowski wyraził zdziwienie bezczynnością marszałka Sejmu Szymona Hołowni… Uwaga: w materiale wymieniono marszałka Czarzastego, nie Hołownię. Poprawna wersja poniżej.

Maciej Taborowski wyraził zdziwienie bezczynnością marszałka Czarzastego i szefa Kancelarii Sejmu.

Kto odpowiada za wypłatę wynagrodzeń sędziów TK?

Marek Siwiec uważa, że obowiązki wobec sędziów, w tym wypłata wynagrodzenia, należą do prezesa Trybunału Konstytucyjnego. W piśmie skierowanym do prezesa TK domagał się respektowania Konstytucji oraz zasad dyscypliny finansów publicznych.

Business Insider Polska przytacza wypowiedź szefa Kancelarii: „Liczę, że argumentacja prawna przedstawiona w piśmie do Prezesa TK wywoła stosowną reakcję”. Słowa te padły w kontekście korespondencji z sędziami, którzy oczekiwali rozstrzygnięcia po swojej stronie.

22 września Marek Siwiec przedstawił swoje stanowisko w programie TVP „Trójkąt polityczny”.

Jakie stanowisko w sporze zajmują sędziowie i instytucje międzynarodowe?

W maju Europejski Trybunał Praw Człowieka wydał zabezpieczenie dla Polski w sprawie sędziów TK. Jest to środek tymczasowy, który dotyczy sytuacji sędziów w czasie trwania postępowania.

Komisja Wenecka uznała, że sędziowie powinni podjąć obowiązki orzecznicze. Sami sędziowie zareagowali na pismo Marka Siwca z zaskoczeniem i rozczarowaniem.

Część sędziów skierowała korespondencję do prezydenta Karola Nawrockiego, choć nie została zaproszona na ślubowanie. Maciej Berek wskazał, że ślubowanie odbędzie się w Sejmie w piątek, a nie przed prezydentem.

Jak sprawę widzi rząd?

Sprawa sędziów i wynagrodzeń została przekazana rządowi na wniosek Ministerstwa Spraw Zagranicznych. Oznacza to, że spór wykracza poza relacje między Sejmem a Trybunałem i ma wymiar międzynarodowy.

Najważniejsze daty i liczby

Element sporu	Stan według materiału
Brak dopuszczenia do orzekania	od kilku miesięcy, czworo sędziów
Brak wynagrodzenia	od pół roku
Pismo do marszałka Sejmu	czerwiec br.
Odpowiedź Kancelarii Sejmu	po ponad miesiącu
Wynagrodzenie sędziego	co najmniej 270 tys. zł brutto
Zabezpieczenie ETPCz	maj br.
Wystąpienie w TVP	22.09 br.

Co to oznacza dla Ciebie?

Spór dotyczy konkretnych osób, ale jego skutki wykraczają poza Trybunał. Gdy instytucja konstytucyjna pozostaje bez pełnego składu orzekającego, a jednocześnie sędziowie nie otrzymują należnych środków, pojawiają się pytania o ciągłość pracy państwa i o to, kto ponosi odpowiedzialność za przestrzeganie prawa. Dla obywatela najważniejsze jest śledzenie, czy i kiedy zapadną decyzje o dopuszczeniu sędziów oraz wypłacie wynagrodzeń, bo od tego zależy tempo rozpatrywania spraw przed TK.